İçeriğe atla 
Evde iki yetişkin kendi arasındaki kırgınlığı, kızgınlığı ya da soğukluğu doğrudan ele alamadığında, aradaki o gerilimi dağıtmanın yükü sessizce çocuğun sırtına biner. İki kişi arasındaki ilişkinin taşıyamadığı bu yükün, rahatlamak veya çatışmadan kaçmak amacıyla üçüncü bir kişiye (genellikle çocuğa) aktarılmasına psikolojide ailede üçgenleşme (triangulation) diyoruz.
Aslında basitçe ifade etmek gerekirse; iki yetişkinin kendi aralarındaki hesabı kapatamayıp aralarına çocuğu alması ve ilişkideki stresi onun üzerinden çevirmeye başlamasıdır. Ebeveynler bunu çoğu zaman bilinçli yapmasalar da, faturayı ödeyen daima çocuk olur.
Ev Hayatında Üçgenleşme Kendini Nasıl Gösterir?
Bu durum ev hayatında, ebeveyn-çocuk ilişkilerinde kendini çok net şekillerde gösterir. Ailede üçgenleşme döngüsüne girildiğini gösteren en yaygın işaretler şunlardır:
- Çocuğu Dert Ortağı Yapmak: Bazen anne ya da baba eşine doğrudan söyleyemediklerini çocuğa anlatır. Çocuk, yaşına ve kapasitesine uygun olmayan bir şekilde yetişkinlerin “teselli kapısına” çevrilir.
- Taraf Seçmeye Zorlamak: Çocuk anne ile babanın kavgalarında bir tarafı seçmeye, birini haklı diğerini haksız görmeye zorlanır. Birinin yanında dursa diğerine ihanet ediyormuş gibi hisseder.
- “Sorunlu Çocuk” Tamponu: Evdeki gerilim iyice tırmandığında çocuk aniden okulda problem çıkarmaya, hırçınlaşmaya ya da bedensel olarak hastalanmaya başlar. Anne baba kendi aralarındaki kavgayı mecburen bir kenara bırakıp bu “sorunlu çocukla” ilgilenmeye başlar. Çocuk, farkında olmadan aileyi dağılmaktan koruyan bir tampon (kurtarıcı) haline gelir.
Üçgenleşmenin Çocuğun Ruh Dünyasındaki Ağır Bedeli
Tüm bu kriz yönetiminin bir çocuğun ruh dünyasındaki karşılığı oldukça ağırdır. Çocuk, sürekli evdeki havanın durumunu kollamaktan kendi hislerini unutur. Annesinin ağlayıp ağlamayacağını ya da babasının kızıp kızmayacağını takip etmekten, kendi neye ihtiyaç duyuyor, ne hissediyor buna fırsat bile bulamaz.
Zamanla evdeki huzursuzluğun kendi yüzünden olduğuna inanmaya başlar. “İyi bir çocuk olursam kavga biter” fikriyle büyür. Bu durum, yetişkinlikte kimseye “hayır” diyemeyen, sınır çizemeyen ve sürekli başkalarını memnun etmeye çalışan bir yapı oluşturur. Aynı zamanda birini severken diğerini üzüyormuş gibi hissetmek, ileride kuracağı dostluklarda ve romantik ilişkilerde insanlara güvenmesini zorlaştırır.
Döngüyü Kırmak: Yetişkinler Ne Yapmalı?
Bu süreci durdurmanın tek yolu, yetişkinlerin kendi aralarındaki meseleleri çocuktan tamamen ayırmasıdır. Anne ve baba kendi dertlerini, kızgınlıklarını ve beklentilerini doğrudan birbirleriyle veya profesyonel bir destek alarak çözmeyi başardığında, çocuğun üzerindeki o ağır, görünmez görev sona erer.
Çocuk ebeveynlerini “kurtarma” rolünden emekli olduğunda, ancak o zaman derin bir nefes alabilir ve sadece çocuk olmanın tadını çıkarmaya başlar.
Rola Psikoloji ile Aile Dinamiklerinizi Yeniden Düzenleyin
Eşinizle aranızdaki çatışmaları çözmekte zorlanıyor ve bu gerilimin çocuğunuza yansıdığını hissediyorsanız, ilişkinizi iyileştirmek için profesyonel bir destek almanın tam zamanı. Rola Psikoloji olarak, alanında uzman ankara psikolog kadromuzla yanınızdayız.
Hem eşinizle olan problemlerinizi sağlıklı bir zeminde çözebilmeniz için Aile Danışmanlığı hizmetlerimizle, hem de bu süreçten etkilenen çocuklarınızın duygusal yüklerini hafifletmek için şefkatli rehberliğimizle buradayız. Çocuğunuza sadece çocuk olma hakkını geri vermek ve aile içi huzuru sağlamak için merkezimizle bugün iletişime geçebilirsiniz.